बेलायतले दाइजोमा पाएको सहर मुम्बइ ! यस्तो छ रोचक इतिहास

भारतको पश्चिमी तटीय सहर मुम्बइ अर्थात् बम्बइलाई भारतको प्रवेशद्वार पनि भनिन्छ । बलिउडको केन्द्र मुम्बइ सपनाको सहरको नामले पनि चिनिन्छ । मुम्बइ सहर सातवटा ज्वालामुखी निर्मित टापुहरु मिलेर बनेको छ र पुलहरुद्वारा मूख्य भूखण्डसँग यी टापुहरु जोडिएका छन् ।
यद्यपि मुम्बइ सहरको इतिहास निकै पुरानो छ । तथापि सत्रौं शताब्दीमा यो सहरसँग सम्बन्धित एउटा यस्तो रोचक घटनाक्रम भएको थियो जसका बारेमा तपाईं हामी धेरैलाई थाहा नहुन सक्दछ ।

उत्तरी मुम्बइमा अवस्थित कान्दीवली नजिकै फेला परेको प्राचीन अवशेषहरुका आधारमा वैज्ञानिकहरुले मुम्बइमा पाषाण युगदेखि नै मान्छे बस्न थालेको पत्ता लगाएका छन् । इशापूर्व २५० मा मुम्बइमा मानव बसोबास रहेको लिखित प्रमाण नै मिलेको छ ।

तेश्रो शताब्दीमा यो द्विपसमूह मौर्य साम्राज्यको हिस्सा बनेको थियो, जुनबेला सम्राट अशोकको शासन थियो । त्यसपछि त्यहाँ विभिन्न साम्राज्यका राजाहरु १५औँ शताब्दीमा मुम्बइमाथि गुजरातका शासकले कब्जा जमाए । त्यो सँगै पोर्चुगिजहरुले मुम्बइमाथि आक्रमण गरे । तर त्यसपटक पोर्चुगिजहरुले मुम्बइमा युद्ध जित्न सकेनन् । सन् १५३४ मा मुुम्बइमाथि पुनः हमला भयो । त्यस समय मुम्बइमाथि गुजराँतका सुल्तान बहादुर शाहले शासन गरिरहेका थिए । पोर्चुगिजहरुले उक्त युद्धमा जित हात पारे र मुम्बइमाथि कब्जा जमाए । त्यसको धेरै वर्षसम्म मुम्बइमा पोर्चुगिजको शासन रह्यो ।

१७औँ शताब्दीमा जब अंग्रेजहरु पहिलोपटक भारत आए तब उनीहरुको नजर पनि मुम्बइ द्विप समूहमाथि पर्‍यो । किनकि त्यसबेलासम्म मुम्बइ एउटा महत्वपूर्ण व्यवसायिक केन्द्र बनिसकेको थियो । त्यसपछि मुम्बइमाथिको अधिकारलाई लिएर पोर्चुगिज र अंग्रेजबीच धेरै विवादसमेत भयो । मुम्बइमाथिको अधिकारका विषयमा अंग्रेज र पोर्चुगिजको विवाद तब साम्य भयो जब पोर्चुगिज राजाले आफ्नी छोरी क्याथरिनको बिहे बेलायती राजा चार्ल्स द्वितीयसँग गरिदिने फैसला गरे ।

सन् १६६१ मा पोर्चुगिज राजकुमारी क्याथरिन र इंगल्याण्डका राजा चार्ल्स द्वितीयबीच बिहे भयो । वास्तवमा त्यो विवाह एउटा सन्धि जस्तै थियो । पोर्चुगिज राजाले छोरीको बिहेमा बेलायती राजालाई ठूलो परिमाणमा धनराशी दाइजो दिए । त्यत्तिले मात्र पुगेन । पोर्चुगिज राजाले मुम्बइ द्विप समूह नै छोरीलाई दाइजोमा प्रदान गरे । अर्थात् मुम्बइलाई पोर्चुगलले दाइजोको रुपमा बेलायतलाई सुम्पियो । पछि राजा चार्ल्स द्वितीयले ससुरालीबाट दाइजोमा पाएको मुम्बइ द्विप समूह मात्र वार्षिक १० पाउण्डमा इस्ट इण्डिया कम्पनीलाई ठेक्कामा दिए । त्यस प्रकार मुम्बइ विधिवत रुपमा अंग्रेजको कब्जामा पुग्यो । बेलायती उपनिवेशबाट समग्र भारत स्वतन्त्र हुँदा मात्र मुम्बइ पनि स्वतन्त्र भएको थियो । एजेन्सीको सहयोगमा

ताजा अपडेट

समाजवादी ट्रेड युनियन महासंघले सातै प्रदेशमा मनायाे स्थापना दिवस

काठमाडाैँ । समाजवादी ट्रेड युनियन महासंघ र नेपाल समाजवादी लाेकतन्त्रिक ट्रेड युनियन महासंघ एकता समायाेजन भएर बनेकाे समाजवादी ट्रेड युनियन महासंघले सातै प्रदेशमा आज...

विश्व मष्ट धर्म महासंघ गठन, अध्यक्षमा युवराज कार्की

काठमाडाैँ । मष्टलाई पूजा गर्ने खसहरुको एक भेलाले खस क्षेत्री एकता समाजका संस्थापक अध्यक्ष युवाराज कार्कीको अध्यक्षतामा ४७ सदस्यीय विश्व मष्ट धर्म महासंंघ केन्द्रीय...

थप १२ जना कोरोना संक्रमितको मृत्यु, मृतकको संख्या ७२७ पुग्यो

काठमाडौं । पछिल्लो २४ घन्टायता १२ जना कोरोना संक्रमितको मृत्यु भएको छ। योसँगै नेपालमा मृत्यु हुने कोरोना संक्रमितको संख्या ७ सय २७ पुगेको स्वास्थ्य तथा...

काठमाडौं उपत्यकामा १७४६ जना कोरोना संक्रमित थपिए

काठमाडौं- पछिल्लो २४ घण्टामा काठमाडौं उपत्यकामा १७४६ जना कोरोना संक्रमित थपिएका छन्। स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयका अनुसार शनिबार काठमाडौंमा १ हजार ४ स ५१, ललितपुरमा...

पछिल्लो २४ घण्टामा थपिए ३१६७ जना नयाँ कोरोना संक्रमित

काठमाडौं- पछिल्लो २४ घण्टामा देशभर ३ हजार १६७ जना कोरोना संक्रमित भएका छन्। स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयका अनुसार कुल संक्रमितको संख्या १ लाख २९ हजार...

सैफसँग विवाह गर्न करीनाले दुई पटक गरेकी थिइन् अस्वीकार

एजेन्सी – बलिउडका अभिनेता सैफ अली खान र अभिनेत्री करीना कपूरले विवाह गरेको ८ वर्ष भइसकेको छ । उनीहरु आफ्नो वैवाहिक जीवनमा निकै खुशी...

विश्वभर कोरोना संक्रमित ४ करोड नजिक, मृतक संख्या ११ लाख नाघ्यो

काठमाडौं। विश्वभर कोरोना भाइरसको संक्रमित संख्या ४ करोड नजिक पुगेको छ । संक्रमणबाट मृत्यु हुनेको संख्या ११ लाख नाघेको छ । पछिल्लो तथ्यांक अनुसार हालसम्म...

प्रदेश–२ मा सङ्क्रमणमुक्त हुनेकाे संख्या १२ हजार नाघ्याे

जनकपुर । प्रदेश–२ मा कोभिड–१९ सङ्क्रमणबाट मुक्त हुने १२ हजार नाघेका छन् । असोज मसान्तसम्म कूल सङ्क्रमण पुष्टि भएका १४ हजार ६२० मध्ये सङ्क्रमण...

एक कल फोन गर्न आधा घण्टा पैदल यात्रा

तनहुँ । तनहुँको आँबुखैरेनी गाउँपालिका–५ र ६ दुई वडाका बासिन्दालाई अझै पनि सञ्चार क्षेत्रले छुन सकेको छैन । त्यस क्षेत्रका बासिन्दाले कोही कसैलाई फोन...

चर्चित

विश्वका लोकप्रिय गायिकाको सूचीमा नेहा कक्कड दोस्रोमा

एजेन्सी। बलिउड गायिका नेहा कक्कड विश्वमा सर्वाधिक खोजिने गायिकाको सूचीमा दोस्रो स्थान ओगट्न सफल भएकी छिन्। नेहा दुनियाँभरमा युट्युबमा सबैभन्दा धेरै सर्च गरिने फिमेल...

कोरोनाभाइरसले देखायो आफैं समाप्त हुने लक्षण!

काठमाडौं। अमेरिकी वैज्ञानिकहरुले पहिलो पटक सार्समा विशेष किसिमको म्युटेशन भेटेका छन् । यो म्युटेशन अमेरिकाको एरिजोनामा एक कोरोनाभाइरस संक्रमित बिरामीको नभूना परीक्षणमा पाइएको छ...

एकैदिन ५७ जनामा काेराेना देखिएपछि ओलीले भने-‘लकडाउनमा अब कुनै सम्झौता हुँदैन’

काठमाडौं । प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले लकडाउनमा कडाइ नगरे परिस्थिति नियन्त्रण बाहिर जाने बताएका छन्। सरकारी कार्यालय तथा वित्तीय संस्थाहरूको काम सुचारु गर्ने नाममा...

कहिले हुन्छ नेपाल-भारत सीमा वार्ता?,भारतले दियाे जवाफ…

काठमाडौं । लिपुलेक, लिम्पियाधुरा र कालापानी क्षेत्रको सीमा विवादबारे नेपाल-भारत परराष्ट्रसचिव स्तरमा वार्ता अन्तर्राष्ट्रिय उडान खुले लगत्तै हुने भएको छ। नेपालले भारतसँग लगातार वार्ता...

‘बाटोमा उफ्रिएर सीमाको समस्या समाधान हुँदैन’

काठमाडौँ । प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले बाटोमा उफ्रिएर भारतसँगको सीमा समस्या समाधान नहुने बताएका छन् । मंगलबारको मन्त्रिपरिषद् बैठकमा उनले बाटोमा बुरुक्क उफ्रिएर र...

प्रधानमन्त्रीले नेकपाका सांसदलाई पठाए यस्ताे पत्र

काठमाडौं । प्रधानमन्त्री एवं नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (नेकपा)का अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीले शुक्रबारदेखि सुरु भएको संसद्को छैटौं अधिवेशन सफल पार्न आफ्ना सबै सांसदलाई पत्रमार्फत...

नीति तथा कार्यक्रममा चोर बाटोबाट एमसीसी घुसाइएको भन्दै भीम रावलको कडा आपत्ति

काठमाडौं । सत्तारुढ नेपाल कम्युनिस्ट पार्टीका स्थायी कमिटी सदस्य डा. भीम रावलले सरकारले ल्याएको नीति तथा कार्यक्रममा अमेरिकी मिलिनियम च्यालेन्ज कर्पोरेसन (एमसीसी) सम्झौतामा...

‘सीमामा तारबार लगाउनु मधेसीको हितमा छैन’

काठमाडौं । प्रतिनिधिसभा सदस्य महेन्द्र राय यादवले सीमामा तारबार लगाउने विषय मधेसी जनताको हितमा नभएको टिप्पणी गरेका छन् । ‘सीमामा तारबार लगाउने जताबाट जे कुरा...

इन्टरनेट छैन, अफलाइनमा पनि यसरी हेर्न सकिन्छ यूट्यूबको भिडियो

काठमाडौं । यूट्यूब भिडियो हेर्नका लागि इन्टरनेटको कनेक्सन भइराख्नै पर्ने बाध्यता हटेको छ । धेरै मानिसहरूले अनलाइनमा भिडियोहरू हेर्न यूट्यूब भिडियोको प्रयोग गर्ने गर्छन्,...